ادبيات ترکي خراسان شمالي

شعرونثرترکي بجنوردي

"خراسانم"خراسان من

خراسانم             رنگین کمان خزان ده

 

دئیرم سنه            سبز نگینگ جهان ده

 

خزان که گلسن     رنگ برنگ ده باغنگ

 

تا سن بارنگ         یانق قالسن چراغنگ

 

رویین ده که           آلمه تکن قزارنگ

 

کلا داری             ایزم کمن ایشارنگ

 

گریواننگ          باغه کمن سبز اولنگ

 

الاداغنگ          داغه تکن   دیز قالنگ

 

خراسانم سن          قدمنگ     ایلئی ده

 

کرمانجمنگ       رختلره     تام ایپئی ده

 

دامد ده         شیروان نن    گنم شجاعت

 

ایری لره صفاله یو و  ری لره دوله غیرت

 

ترک دیلنگ گم           یکه دئیه بو یئرده

 

بیژن یوردم    گئونرنگ         بجنورده

 

خراسانم حض ائد           سوا خزان ده

 

خراسان شمالی که    استان دیه  ایران ده

 

ایرانی ده قوم لره        فارسه      تاته

 

جماعته            زلال و صاف ده  ذاته

 

خراسانم          سوا   خزان که گلسن

 

پرچمنگه        شماله   های ترپت سن

 

هر یانه سن    ایز که ائدنگ  بوهار ده

 

کرمانج و     ترک و فارس وتاته بارده

 

ال اله نه     که بئرسه لن      یوارده

 

ال که دیزنگ ده قوی سه لن  هزار ده

 

یووار ائدر  گول ایل ده که      عشایر

 

دشمن گئرر  عرصه  اونه   نه دار ده

 

ججو خاننگ      سسه گلراو باش دن

 

سردار ائوض   یئننر او داغ وداش دن

 

تئفنگ چه له  طیار ده لن     باغن ده

 

فیروزه ننگ  او داشن ده     داغن ده

 

خراسانم شهید لرنگ بوگین گنم دیره ده

 

آرتق ده چوخ یوردم   بیل لم   بیره ده

 

ایریمز خوش ده  اوننگ        هنگنه

 

سبزه نه آغ و قرمز         او رنگنه 

        

ترکم من ام  کرمانجه مه     باجه یم

 

معرفت و   غیرت ته نگ     آجه یم

 

تفوته یوخده بئزله     قوم و خیش ئی

 

بخشی قششنگ چال دئمه بئز گیمیشئی

 

بئز قزلئی قزل سننگ پنجه لرنگ خراسان

 

بخشی چالربوی بوینگه اوخیر سنه  فریوان

 

خراسانم  شاه خراسانم    نظر سالنده

 

یدم که دروازه اولئی          گئچنده

 

رنگین کمان قوم له    تمام بیر ال ئی

 

بیر اله نن  دشمنه       بئز بوقرئی

 

خراسان من

 

 

خراسان من در خزان رنگین کمانی

 

به تو خواهم گفت که چون نگین سبزی هستی در جهان

 

خزان که از راه برسد باغ هایت رنگ برنگ خواهد شد

 

تا هستی چراغ دلت روشن باد

 

بمانند سیب رو ئین سرخ....همانند انگور کلاداری درخشان....

 

بمانند باغ های گریوان سر سبز...و همانند کوه های الاداغ استوار و پر صلابت مانی

 

خراسان من تو قدم هایت جلوترست

 

لباس های قوم کرمانجت ابریشمین

 

از  شیروان تو که شجاعت باریده ست

 

دل هایشان لبریز از صفا و رگ هایشان مملو از غیرتست

 

ترک زبانت هم تنها نیست......بیژن یوردمن    به تو مفتخرست بجنورد من

 

خراسانم غرق لذت باش که فردا خزان است

 

خراسان شمالی که نه یک استان که ....ایران است

 

قومیت های ان فارس و تات..که دل هایی صاف و ذاتی زلال دارند

 

خراسان من فردا خزان که بیاید

 

بادهای ان پرچمت را به هر سمتی که بچرخاند....آن جا بهار خواهد شد

 

و خواهی دید که کرمانج و تر ک و فارس و تات ها.....هستند

 

دست در دست هم بدهند .....همکاری ست و مساعدت

 

دست در زانوی تو بگذارند بسیار می شوند.....

 

عشایر گولیل هم باتو یار خواهند شد

 

و دشمن عرصه را بر خودش چه تنگ خواهد دید

 

صدای ججو خان از دور دست ها شنیده خواهد شد

 

و سردار عوض خان از کوه ها و دشت ها  سرازیر خواهد شد

 

تفنگ چی ها در باغ ها آماده به خدمتند

 

در کوها و دشت های فیروزه

 

خراسان من شهدای تو امروز زنده هستند

 

و میدانم که خراسان من گرچه بسیارست....اما یک است

 

ما دلمان به اهنگ تو خوشست

 

سبزی و سفیدی و قرمزست رنگ    تو

 

من ترکم اما خواهر کرمانج ها   هستم....و گرسنه غیرت و معرفت آن ها

 

فرقی ندارد ما همه اقوام         باهم خویش هستیم

 

بخشی تو بنواز......نگو که ما بسان نقره هستیم

 

ما "طلا "هستیم   طلا سر پنجه های توست خراسان

 

بخشی از تو خواهد  گفت و ترا فراوان خواهد نواخت

 

خراسان من   شاه خراسان بسیار بر ما نظر دارد

 

و ما دروازه هفتم در گذر هستیم...(باب الرضا)

 

تمام اقوام  رنگین کمانی استان من     یک دست هستیم

 

و دشمن را با یک دست خفه...خواهیم کرد

 

 

 

هفته دفاع مقدس تهنیت   - سوسن قاسم آبادی

[ پنجشنبه بیست و هفتم شهریور 1393 ] [ 18:59 ] [ همشهري ] [ ]
"قشنگ آیین لره مز" سنتهای زیبای ما
 

 

بهی اولددرم انم           سا چلرم            آغاردده

 

کم نورگنم       گئزلرم و قدیم لرده             قالد ده

 

یادنگ ده ده      ائرته که تئزدن     او خوراز چاغرده

 

قوشنه  سوسپده     کوچه یه         ایشی مزه  سپرده

 

یادنگ ده ده    بیر قاب پلو که  ظئره چن     بیشردنگ 

 

بئردنگ کیچی باجه مه که    او قوشنه یه        یئترده

 

یادنگ ده ده دیوار بدیوار حواله      تندره نه قزارت ده

 

قئزه چئری    دیوار دن او   ائرته یه چن     ایزات ده

 

گلن بی بی        اوغله اوگین          اجباریه گئدرده

 

بیشرده             آش پشت پا     قوشنه لره داغت ده 

 

یادنگ ده ده         ایدیش لره    پاشوره ده  یو وردی

 

نازله باجی       واس واسه نن  های اولره  آقارت ده

 

یادنگ ده ده       جیران   گلن اولرده    او کوچه ده

 

جهازنه       قوشنه لره  طبق طبق         دیزات ده

 

یادنگ ده ده پلو بیشرده سید علی بهی او میس قازان ده

 

حواله مزنگ قراقن ده      پالچ اجاق       قئیرت ده

 

یادنگ ده ده     کئچه کئچه     گئجه سه    شو رفیقه

 

الدفه وورده    داماده          حمامه چن  که ائرت ده

 

یادنگ ده ده   جیران قشنگ   آغاج تخت ده    اوترده

 

حاجی تراج     بیر قده  ده     حنا سه نه    یوقورده

 

یادنگ ده ده       بالدزلره     حنا نه     تارف  ائده

 

قئینه نه سه       بئرماقه نن      درناق لره نه سرتده

 

یادنگ ده ده      قئینه ته سه     بئله نه      باغلینده

 

عاشق و قاشق و چئری  قویده            دعا که ائده

 

"آغ چادرنگ نن گلدنگ و کفن سنه      چوخارتسن

 

قشنگه ده دعاسه یم               های یاشنه آرت ده

 

یادنگ ده ده گلن خانم او ترمده    شاباش اونه بئردلن

 

ده مناتی  قئینه ته سه             عزته نن ایزات ده

 

یادنگ ده ده قئینه   ائیلده         کوشنه چخارت ده

 

بیر بنچه پول سانه ده یو          کوش پاینه که تپده

 

طشت وورده لن گلنده او         زینه یه که  یئتشده

 

میس طشته مز جهازنگه       اواورته سه که قوپده

 

یادنگ ده ده ایشقه ده           دار کوچه مزقدیم ده

 

سننگ یادنگ نن چخده یو      قرنقه یه    که باتده

 

تمام سه  من یادم ده ده          سنته ده که   سنده

 

ایچده قشنگ آیینه مز          یا که قدیم ده یات ده

 

ترجمه فارسی

 

 

 

سنتهای زیبای دیرین....شهرمن بجنورد

 

بزرگ شدم مادر ...موهایم به سپیدی گراییده

 

چشمانم کم سو و در گذشته مانده است

 

یادت هست صبح زود که  بانگ خروس را شنیدی

 

همسایه چه زیبا جلو در منزل را آب پاشید و جارو کرد

 

یادت هست غذای ظهر مان را در دیسی کشیدی

 

و دادی دست خواهر کوچکم که به همسایه برساند

 

یادت هست که همسایه دیوار به دیوار که تنورش را سرخ کرد ...گرم کرد

 

برای صبحانه چند دانه نان تازه از دیوار آویزان کرد

 

پسر "گلن بی بی "که به سربازی میرفت....(۱)

 

برای پسرش آش پشت پا پخت و بین همسایه تقسیم کرد

 

ظرفها را ما در پاشویه حوض شستیم

 

"نازله باجی" خانم همسایه با دقت و وسواس آنها را سفید کرد(۲)

 

یادات هست "جیران "دران کوچه عروسی میکرد(٫۳)

 

جهیزیه اش را همسایه ها تدارک دیدند و در طبق بردند

 

یادت هست "سید علی "در دیگ بزرگ مسی برنج پخت

 

و در گوشه ای از حیاط بزرگ مان اجاقی با گل درست کرد

 

یادت هست شب "کئچه کئچه" دوست داماد.....(۴)

 

دایره زنان او را تا حمام برد و بخانه اش برگرداند

 

یادت هست جیران را بر روی تختی چوبی نشاندند

 

"حاجی تراج " در ظرف بزرگی حنا را خمیر کرد(۵)

 

یادت هست خواهر شوهرهای جیران حنا را به مهمانها تعارف کردند

 

یادت هست مادر شوهرش حنا را با انگشت بر روی ناخنهایش گذاشت

 

یادت هست پدر شوهرش با دستمالی بزرگ و سفید کمر جیران را بست(۶)

 

یادت هست در داخل آن شال یک عاشق و یک قاشق و مقداری نان گذاشت (۷)

 

یادت هست چه دعای قشنگی کرد با چادر رفتی با کفن بیرون بیایی(۸)

 

یادت هست عروس ننشست تا شاباشش کنند

 

یادت هست که پدر شوهرش یک سکه "ده مناتی "شاباشش کرد(۹)

 

یادت هست برادر شوهرش خم شد و کفش عروس را در آورد و درداخل کفشش مقداری پول گذاشت

 

زمانی که عروس به نزدیک پله های منزل پدر شوهرش رسید برایش طشت زدند (۱۰)

 

یادت هست طشت مسی جهیزه ات از وسط دونیم شد ....در اثر ضربه محکم

 

یادت هست کوچه قدیمی و تنگ ما چقدر روشن بود

 

تو که از یادش بردی در تاریکی فرو رفت

 

تمام این سنتها را من یادم هست مادرم ......

 

اما آیینها ی ز یبای ما پریدند و یا درهمان قدیم خوابیدند

 

مورد ۱و ۲و۳اسامی قدیمی مصطلح در شهرم

 

(۴)=مرحوم سیدعلی هاشمی از آشپزهای ز بردست یادش بخیر و روحش شاد

 

(۵)=کئچه کئچه مراسمی بود که برای بردن داماد به حمام توسط دوستان انجام میگرفت

 

(۶)=حاجی تراج از زنان مومنه که همیشه وجودش باعث خیر بود روحشان شاد

 

(۷و۸)=شب عروشی پدر داماد کمر عروس را با شالی میبست درداخل آن عاشق و قاشق و تکه نانی

 میگذاشت

که عاشق نماد زایش فرزند پسر و قاشق و نان نماد روزی و برکت بود

 

و دعایی که میکرد زیبا بود که توضیح داده شد

 

(۹)= سکه ده مناتی سکه رایج قدیم معادل یک سکه تمام بهار

 

(۱۰)=طشت زدن مراسمی بود که شب رفتن عروس به خانه داماد صورت میگفت

 

طشتی را سه بار محکم به زمین میزدند وهربار عروس خانم از روی آن میگذشت

 

شادیهایتان روزافزون.....بمناسبت ازدواج   پسرم    ۱۲/۶/۹۳      متشکرم

 

سوسن قاسم آبادی

 

 

 

[ دوشنبه هفدهم شهریور 1393 ] [ 12:37 ] [ همشهري ] [ ]
"ایشق یوخه"خواب روشن
چاغالق...گئجه سه که من سنه گئردم   یوخه ده

 

ایزنگه باخدم و های   عکسنگه چکدم   یوخه ده

 

آیئنگ اون دئرده  یه دنگ   نقد ایزنگ ایشقه ده

 

الدوزه قراقه ووردم      سنه   ائپدم   یوخه ده 

 

اوگیجه آسمانم پلئنگ ده           یکه دئیلدنگ

 

سنه من یاخنه دم....  خب گنه گشدم  یوخه ده

 

او گیجه کفتر لرنگ   ایچرده لن    یوخاره ده

 

المه ایزات دم و     آغه نه     توتم  یوخه ده

 

اوگیجه ائرته یه چن  یوخه م    نقد شیرینه ده

 

انمه براخدم و       ائونگ ده  یاتدم  یوخه ده 

 

او گیجه لالایی مه  اذانگه     ساتدم   گنم ...

 

انمنگ قوجاقن نن   صحنگه  قاشدم  یوخه ده

 

نه قشنگ حاجتنه روا ائدردنگ      یوخه ده

 

دخیله باغله ده لن     قفلنگه  آشدم  یوخه ده

 

th.jpg

 

ترجمه فارسی

 

"خوابی  که بسیار شیرین بود

 

زمان کودکیم ....شبی که ترا در خواب دیدم

 

به صورتت نگریستم و عکست را نقاشی کردم...درخواب

 

آنشب شب چهادهم ما ه بود...و صورتت چه نورانی مینمود

 

برای بوسیدن روی ماهت ستاره ها را به کناری زدم....درخواب

 

آنشب آسمان پیشت بود و غریب و تنها نبودی

 

من هم تا نزدیکی تو آمدم و آرام گذشتم....درخواب

 

آنشب کبوتران در آسمان اوج گرفته بودند

 

دستم را دراز کردم و سپید ترینشان را گرفتم....در خواب

 

آنشب رویا هایم چه شیرین بودند

 

از مادرم جدا شدم و در خانه ات خوابیدم....درخواب

 

آنشب لالاییم را به اذانت فروختم

 

از آغوش مادرم تا صحن ترا دویدم ....در خواب

 

چقدر قشنگ   حاجتها را روا میکردی....در خوابم

 

دخیل بستند و قفل در دستان من باز شد....در خواب

 

میلاد امام مهربانیها.....امام رضا علیه السلام    تهنیت

 

سوسن قاسم آبادی

[ جمعه چهاردهم شهریور 1393 ] [ 13:52 ] [ همشهري ] [ ]
"ایریمنگ سئزلره "حرفهای دلم
ایری بوگین   کوچه نه یاد  ائدوده

 

گئزم گنم      حواله مزه  گئزوده

 

ائولره باخدم   هن و هون  اولوده

 

خرندمزده      کیسه اون  سپوده

 

آقشقه سه       باغله گنم  قالوده

 

دروازه سه      گئجه یه  آچلوده

 

آبی او حوض گلنگ نن    سنوده

 

بالغ لره نقد     که یاش   تئکوده

 

درخت لره    ائیره یده   بئل لره 

 

تئوره یوتئشه یه     قول  بئروده

 

موطبخه مز    ایچقه ده  چراغه

 

اکه قئرش توتون ده که    باتوده

 

سموره مز    دیشوده  بیر قراقه

 

ذغال لره هاچان.که  کیل اولوده

 

تناوه مز  که توره ده   پرده سه

 

بیرعنکبوت ایچن ده تار  قویوده

 

قالی لره   یرتقه ده     یا ریفی

 

انم سپرماقی چن جان    یاخوده

 

آغاج تیره  سنق قالوده    اورده

 

پناهه ده سقفه ده  که     باخوده

 

باخرده که  بئزله  نجر  گیلردی

 

چاغالقنگ نقلی نن     او یاتوده

 

بیلدم سوا  ائوه مزه      یئخسلن

 

شیرین شیرین خاطره سه  ائلوده

 

یئره اولرده صاف صاف  دیواره

 

تا فلکه.... سوا بویه     چکوده

 

آهن اولرده ایری         دیمسده

 

رفیقه چن که ایزمه        ائپوده

 

کیچی کیچی قفس کمن    ائولره

 

هائیرده قلم  شوکتنه      یازوده

 

قوشنه له که ائلردلن   بیر برچن

 

کیچی سلام  بواورتده     ایتوده

 

نه سر طاقی نه پل گنم نه طاقچه

 

رف ده که او قمری مزم  ایچوده

 

 

حرفهای دلم

 

دلم بار دیگر امروز  از آن کوچه یاد  آورد

 

چشمانم به دنبال حیاطمان میگشت

 

خانه هایی که ویران شده بود

 

ایوانی که انگار کیسه ای آرد بر رویش پاشیده شده بود

 

پنجره ای که بسته مانده بود

 

و دری که رو به شب گشوده شده بود

 

حوض آبیش که با کلنگ شکسته شده بود

 

ماهی هایش که چقدر اشک ریخته بودند

 

درختهایی با کمر خمیده

 

که به تبر و تیشه قول داده بودند

 

چراغ آشپزخانه مان که تاریک بود

 

و در دو وجب   دود و سیاهی فرو رفته بود

 

سماور آتشی مان که گوشه ای افتاه بود

 

و ذغال هایش که خیلی وقت قبل به خاکستری مبدل شده بود

 

مهمانخانه مان  که پرده های توری داشت

 

اینبار مهمانش عنکبوتی بود که انجا تار تنیده بود

 

قالی هایش پاره پاره و نخ نما

 

که مادرم برای جارو کردنشان ازجان مایه گذاشته بود

 

تیرهای چوبی سقف که شکسته ..مانده بود

 

سقفی که پناه مان بود و مینگریست

 

نگاه میکرد خنده های کودکانه مان را

 

و با قصه های  کودکی هامان   بخواب میرفت

 

میدانستم فردا که خانه مان خراب شود

 

خاطره های شیرینش خواهد مرد

 

زمینش که صاف شود دیوارهایش...

 

دلهایی از آهن خواهند داشت

 

دلهایی که نخواهند طپید

 

برای دوستی که صورتم را بوسید

 

ان خانه های کوچکی که بمانند قفس است

 

کدام قلم از شوکتش خواهد نوشت

 

همسایه هایی که برای هم میمردند

 

حتی سلامی مختصر این میانه گم شده است

 

نه سر طاقی  بجا مانده نه باغچه ای ..نه طاقچه ای

 

خیلی وقت است که قمری نشسته بر طاق ایوانمان    پر کشیده ست.....

 

 

قاسم ابادی

 

  

[ پنجشنبه ششم شهریور 1393 ] [ 18:33 ] [ همشهري ] [ ]
بعلت مسافرت این پست فعال نخواهد بود
سلام

 

و عذرخواهی از عزیزانی

 

که اشعار این حقیر رو میپسندیدند.....

 

بعلت مسافرت این پست فعال نخواهد بود

 

تا دیدار بعد خدا نگهدار......قاسم آبادی

 

[ جمعه سی و یکم مرداد 1393 ] [ 9:50 ] [ همشهري ] [ ]
قئچئری...خدای مزه
گه بوگین  قنط آچئی........    ایچی گنم      آسمانه

 

یا گئدی    گنم ائپی          داغه ، داش و   هم دمانه

 

بوگیجه الدوز لره       سانئی دئری ...  ائرته یه چن 

 

های ائپی ایشق آیه         که عشقمزه     قونسن جانه 

 

یا گئدی بلود کمن           یاغئی بوگین   بش قارداشه 

 

یا اولئی گنم بوهار        شاواش بئری      شو بامانه 

 

گه که شق شقه اولئی      یمان داغی ده      گل بئری 

 

یا گنم اکه سانه قمری کمن   که تار اولئی     او ایوانه

 

گه گئدی چشمه اولئی       قئینئی     بوگین سرچاویه

 

که ایزئی بالغ کمن          بش قارداش دن تا  می نانه

 

گه بوگین عاشق اولئی      تا الا داغه   قوی   چکئی

 

خداینگ اله کمن          لاله  سئپی          گلستانه

 

من بوگین شیرین اولم     سن اولرنگ    فرهاد   اگر

 

المه توت النگه.....     قاچئی   تا       طاقه بستانه

 

گه بوگین نعمت لره       شکر ائدی و    سجده قویئی

 

قئچئری   خدای مز      بجنوردن تا       نی  یستانه

 

IMG-99-11GfaxM.jpg 

ترجمه فارسی

 

بیا خدای مان را صدا بزنیم

 

بیا امروز بال بگشاییم تا به آسمانها به پرواز در آییم

 

یا بر کو ه و دشت و دامنه ها بوسه ای بزنیم

 

امشب...تا به صبح ستاره ها را بشماریم و بچینیم

 

و باز بر ماه روشن بوسه ای بزنیم تا عشقمان بر جان بنشیند

 

یا چو ابری بربش قارداش بباریم

 

یا به مثابه بهاری  به بابا امان   شاباش بدهیم

 

بیا تا شقایق شویم و دردامنه کوه یمان داغی بروییم و به گل بنشینیم

 

یا به مانند دو قمری در طاق ایوانی.....تار شویم

 

تو بخواهی به مانند چشمه ای خواهیم جوشید در "سرچاوی"

 

یا بماندن ماهی ها شنا کنان  از بش قارداش تا به مهنان راهی شویم

 

بیا امروز عاشقانه تا به الاداغ داد بزنیم

 

و یا بمانند دستان خداوند در گلستان لاله بپاشیم

 

من امروز اگر شیرینت شوم   تو فرهادم میشوی

 

که دست در دستانم تا طاق بستان فرار کنیم

 

بیا امروز به نعمتهای خدادادی شکر کنیم و سجده بنهیم

 

خدایمان را فریاد بزنیم ...از بجنورد تا به   نی  یستان

 

بش قارداش ...بابا امان ..مهنان و سرچاوی آن...از جاهای دیدنی بجنورد

 

الاداغ یکی از کوههای بجنورد

 

قاسم ابادی

 

 

 

[ دوشنبه بیست و هفتم مرداد 1393 ] [ 19:19 ] [ همشهري ] [ ]
"شهرمه ایستیم"...اووقته ده که شهرمه
بئز کوچه مز  ایشقه ده              او مله ننگ     تئین ده

 

 

مله مزم     شو با صفا                خیاباننگ    ایچن ده

 

 

اکه چنار اکوده لن                     بو مله ده  او وقت ده

 

 

ایری مزنگ درده نه               گا  تاپشرردی  درخت ده

 

 

بجنورد ده  ده نئچه سانه             خیابان و      کوچه سه

 

 

پاریس کوچولو دئیردلن              بلند ده او   "سئرچه سه

 

 

کیچی یده اما دینم ..                خلقه نه    شاد و شنگول

 

 

بوش جووه نن جوان لره         فکول له یه و  چوخ ژیگول

 

 

بیر چکنم چارا سه   که        جوانلرنگ           یئر یده

 

 

هرکمه سن  استیردنگ         اورده          شایدم  ائویده

 

 

کتاب لره قولتقنه ....        ووررده یو            دوررده

 

 

آته سه ننگ نصیحته          بوتون یادن            چخرده

 

 

بیر کئنه یو"نیم تنه تمان"       انگنه                چکرده

 

 

اکه قران..واکسی آلرده       کوشه نه            ووررده

 

 

قارنه اگر آجه ده یم          یالان مالان        یو خئ  ده 

 

 

بوشم اگر جو وه یه ده        قدیم اوغلان         کئشی ده

 

 

انه سه  گئرن "قزله"         اولرده خاتنه         دیزرده 

 

 

بار و یوخ و یمان لقه        قولباشه سه           چکرده

 

 

او شهرمز قشنگه ده        مله لره               داره ده

 

 

یاخشه لقه...فریوان و      وفاله  چوخ          باره ده

 

 

 

زندگی نه تاشله دلن        معرفتنگ            بوینه نه

 

 

او چارایه  یئتشمدی       هرکم گئده            یوله نه

 

 

چار کوچه ننگ باشنده     که معطله دی     گئزی چن

 

 

هر کم گنم ائز یولنه      هر کم گئده         ائزی چن

 

 

شهرمه چکده کئنه یه     ایراق ایراقه        گئردم!!

 

 

معرفته و صفا سنه       شلوغ لق ده        ایتردم

 

 

شهرم اولده سبز و      های   قزل کمن   ایشاریه

 

 

کئنه کن ننگ         ا یسنه بئرمیه گئزلرم یاشاریه 

 

 

من شهرمه ایستیم       گنم قدیم که   او کوچه سه   

 

 

او کوچه که شئول کئتل     تور پاقه ده  اورته سه 

 

 

من شهرمه ایستیم       گنم ساده لقه       دیله نه

 

 

کوچه دن او چا راسنه   او ذوقه نن       یوله نه

 

 

من شهرمه ایستیم اگر    کوچه سه   سنگفرشه ده

 

 

من شهرمه ایستیم اگر    که مله سه       داشه ده

 

 

من شهرمه استیم اگر     کم نو ره ده     گئجه سه

 

 

من شهرمه ایستیم اگر     ترکی یده     سئرچه سه

 

 

من شهرم ایستیم اگرلاوو  حاجی خوانه ده یوکمانچه

 

 

من شهرم ایستیم اگر      آیه اولرده          اینچه

 

 

من شهرمه ایستیم اگر     توقره نن         یاترده

 

 

او شهرمه او شهرمه     که ایریه دیره یده  آترده......

 

IMG6141.jpg

 

ترجمه فارسی

 

شهرم را میخواهم .......شهر آنزمان را

 

کوچه ماروشن بود    در ته محله ای

 

محله  ای که در خیابان باصفایی قرار گرفته بود

 

دو چنار در آن خیابان   کاشته بودند که گاهی درد دلهامان را به آن میسپردیم

 

بجنورد بود . . و چند خیابان و چند کوچه

 

پاریس کوچولو مینامیدندش که      این قصه سر دراز دارد

 

شهر کوچکی بود ولی من فدای مردمش  که همه شاد و سرزنده بودند

 

جوانهایش با جیب خالی همگی بسیار شیک پوش بودند

 

چهار راه چکه نمی بود که ...محل استقرار جوان ها بود

 

هر کسی را میخواستی میتوانستی اونجا ببینی  انگار اتراقشان انجا بود !

 

کتابها به زیر بغل....انجا می ایستادند

 

و نصیحت پدرانه فراموششان میشد

 

یک پیراهن و یک کت و شلوار بتن داشتند

 

و با دو ریال واکسی کفشهایشان را واکس میزد

 

شکمشان اگرچه گرسنه بود ولی دروغ در کارشان نبود

 

با جیب خالی هم پسرای قدیمی ...مرد بودند

 

دختری را که مادر میپسندید   به زنی میگرفتند

 

و نداری و سختی را به دوش ....میکشیدند

 

شهرمان زیبا بود با محله های تنگ و باریکش

 

خوبی دران موج میزد و وفایش شهره بود

 

زندگی را به  گردن معرفت انداختندو ....

 

به چهار راه نرسیده هرکدام براهی رفتیم

 

سر آن  چهار کوچه ای که منتظر چشم هایی  میشدیم!

 

هر کس باز راه خودش و هرکسی برای خودش

 

من دیدم که شهرم دامنش را در ان دور دستها گسترانیده

 

اما معرفت را در ترافیک شهرم گم کردم

 

شهرمن اینک سبز ست و چون طلا میدرخشد

 

اما چشمانم اشکبارست زیرا بوی "کهنه "کن "را دیگر نمیدهد

 

من شهرم ر ا میخواهم با آن کوچه هایش

 

کوچه های سر بالا و سرازیرش  که تلی از خاک میان ان بود

 

من شهرم را میخواهم با سادگی و لهجه اش

 

راهی را که با شوق از آن کوچه تا به چهار راهش طی طریق میکردم

 

من شهرم را میخواهم با همان کوچه های سنگفرش.....

 

من شهرم را میخواهم با همان محله    سنگی

 

من شهرم را میخواهم اگر شبهایش نور کمتری داشت

 

من شهرم را میخواهم اگر قصه اش بزبان ترکی گفته میشد

 

من شهرم را میخواهم با "کمانچه لاوو حاجی خان "(۱)

 

من شهرم را میخواهم با ماهی که گاه باریک   میشد

 

من شهرم را میخواهم اگر با توقر میخوابید(۲)

 

شهر من  شهرمن  شهری بود که....بیدار بود و قلب تپنده ای داشت

 

"۱"لا وو حاجی خان   ...نوازنده    نابینای کمانچه

" و "۲" توقر مرد نابینایی که " فلوت "

 مینواخت

 

و شبهای بجنورد را در حزنی عمیق ...فرو میبرد

 

قاسم ابادی

 

 

[ یکشنبه نوزدهم مرداد 1393 ] [ 11:32 ] [ همشهري ] [ ]
"بجنوردم چن"
 

 

 

 

بمناسبت "۱۹ مرداد"سالروز تاسیس  استان خرا سان شمالی

 

برای بجنوردم

 

هر دفه     من باخم  سنه بجنوردم

 

 

 بوی        چکرم آسمانه بجنوردم

 

 

عاشقم او     محله نگه    شهرنگه

 

 

دینم سننگ او  جله نگه   بجنوردم

 

 

گئزنیرم داغ لرنگه      بو گین من

 

 

چغور ده که    باغلرنگه بجنوردم

 

 

آلا داغنگ ده       من بیلم خبر ده

 

 

یایق ده که     مسکه لرنگ دگر ده

 

 

ار کان ده که قوروت لرنگ بیان له

 

 

شیرین دیلنگ شیروان له یا گیفان له

 

 

آبنباتنگ   زنج له ده آق   بجنوردم

 

 

جانه قونر   شو ساره یاق بجنوردم

 

 

آنخ لرنگ   ممد اپو دن        گلر

 

 

سالوک ده که چوپان گنم  چای قویر

 

 

کندک لرنگ که قئینه سن  بجنوردم

 

 

یایق لرنگ که چئخه سن  بجنوردم

 

 

دوار لرنگ دولر گنم که  سیت دن

 

 

حصارعیسو درخت لره که تیت دن

 

 

بدرانله ننگ ایزم لره    که بیشسن

 

 

او بیجه  سه جلنگه دن که دیشسن

 

 

عسل کمن شیرین کامنگ  بجنوردم

 

 

اته گلر اوگین جاننگ     بجنوردم

 

 

گریواننگ....چشمه لره بجنوردم

 

 

صفاله سبز     دره لره  بجنوردم

 

 

مینان ده که       سرچاویه باخنده

 

 

او آبی کاشی    حوضه نه گئرنده

 

 

بالغ ایزن حوض لرنه    بجنوردم

 

 

های سانیرم قوز لرنه    بجنوردم

 

 

درکشنگ او شفتاله سه   یئتشسن

 

 

الدوزکمن شاخه ده های ایشارسن

 

 

اری لره ال  دن آلر      بجنوردم

 

 

آقزلره که  سو یقلر      بجنوردم

 

 

فیروزه ننگ طبیعته      بجنوردم

 

 

مغول لرنگ خیانته       بجنوردم

 

 

کئنه یه دنگ اگر بیراز     قدیم ده

 

 

ریزه یه دنگ گئزکمدنگ تقویم ده

 

 

بیلم چکر کئنه ینگ او .....ایراقه

 

 

تاریخ گلر قوجاق آچق     سراغه

 

 

دئرم   دینم که یوردمنگ بجنوردم

 

 

بجنوردمنگ بجنوردمنگ بجنوردم

 

 

 

ترجمه فارسی

 

 

"برای  بجنوردم"

 

هر بار که نگاهت میکنم.....بجنورد من

 

تا به اسمان  قد میکشم      بجنورد من

 

عاشق محله و شهرت هستم 

 

ریشه ات را بنازم         بجنورد من

 

امروز که کوه هایت را میگردم 

 

به باغهای در گودی افتاده ات ......

 

میدانم که در کوه آلاداغت خبر هایی ست

 

کر ه های زده شده   در مشکهایت چیز دیگری ست   بجنود من

 

کشکهای بیان دار  روستای ارکان .....

 

لهجه های شیرین مردم شیروان و گیفان

 

آبنباتهای شیرین  و کشدارت بجنورد من

 

و رو غن زرد حیوانی که  خوردنش لذت بخش ست و بجان مینشیند

 

کاکوتی هایت که از "ممد اپو "می اید

 

چو پانی که در دامنه سالوک باکندک و کاکوتی چای درست میکند

 

کندک هایت که بجوشد ....بجنورد من

 

تلم هایت که زده شود ....بجنورد من

 

بازهم گوسفندها پر از شیر خواهند شد

 

و باز درختهای "حصار حسینی "مملو از توت ....

 

انگورهای "بدرانلو "که برسد

 

و دانه دانه از خوشه بفتد

 

کامت به مانند عسل شیرین خواهد شد بجنورد من

 

و آنروز تنت از شادمانی به گوشت مینشیند بجنورد من

 

"گریوان " و.چشمه هایش

 

 دره های سر سبزش و با صفایش

 

به "سرچاوی مهنان "که می نگرم

 

به حوضی که انگار خداوند  با کاشی آراسته ست

 

به ماهی های شناور در حوض آبی

 

و شمردن  بی شمار درختان گردو

 

به محض رسیدن هلو های درکش

 

که بمانند ستاه ای بر شاخه هایش میدخشد

 

دل هر ر هگذری را آب میکند ....

 

چه بسا آب به دهان ها می اندازد

 

از طبعت فیروزه زیبا یت بجنورد من

 

از خیانت مغولها ........

 

اگر در قدیم کمی کهنه بودی

 

اگر کوچک بودی و در تقویم دیده نشدی

 

حال میدانم که دامنت به دور دستها خواهد کشید!

 

و تار یخ با اغوش باز به استقبالت میاید

 

خواهم گفت....من به فدای تو سر زمینم بجنوردم

 

بجنورد من ....بجنورد منی .....بجنوردم

 

 سوسن قاسم آبادی

 

 

 

[ شنبه یازدهم مرداد 1393 ] [ 10:59 ] [ همشهري ] [ ]
"الله یارنگ قشنگ آی..."
اوتز             گیجه که من سنه         التماس  ائدم

 

قرانه که           گا باشه یو        گا گئزمه چکدم

 

سن سفره احسانگه    سردنگ     یئره یو    من

 

بیر لقمه گئتردم                گنه او سفرنگه ائپدم

 

بیلدم بوگیجه عید و            ایری    بانه توتد ده

 

بیگانه دن او ایریمه سلکه له م  عشقنگه اکدم

 

منگ سانه که احسنت دئدم او  آینگه هر گین

 

تر پاقنگه ائپدم "رمضان"        عطرنگه سپدم

 

اوتز گیجه بئز    روضه ی رضوانگه    گلدی

 

شاباش شو که قویدنگ سنه من بنده لق ائدم

 

سن بئردنگ و تئکدنگ کرمه گئجه یو گیندز

 

من یقدم و سالدم   ائتیه      باخ             دوله گئدم

 

 

 

ترجمه فارسی

 

خدا نگهدار    ما ه زیبا.......وداع با رمضان

 

سی شب به تو التماس کردم

 

گاه قرآن را بر سر و گاه برچشم "نهادم "  یا از سر تبرک بر سر و چشم کشیدم

 

تو سفره احسانت را بر زمین گستردی

 

و من لقمه ای برداشتم و باز بر خوان کرمت بوسه ای زدم

 

دانستم امشب عید ست و باز دلم بهانه جویی میکند

 

دل را از هرچه غیر تو تکاندم و فقط عشق تو را کاشتم

 

هزار آفرین بر ماهت گفتم ......

 

و باز خاکت را بوسیدم و عطرت را "رمضان" پاشیدم

 

سی شب که به روضه ی رضوانت امدم

 

شاباش و عیدی من همان "گذاشتی که به تو بندگی کنم ....

 

توکرم کردی و شب و روز روزی عطایم فرمودی

 

و من جمع کرده     و در دامنم ریختم و چه زیبا که دست پر میروم"انشالله"

 

سوسن قاسم ابادی

[ چهارشنبه هشتم مرداد 1393 ] [ 9:41 ] [ همشهري ] [ ]
"قاشه کمان بوگلن!"
بوگیجه که بو ایشق  آی                                       گلن ده       آسمان ده

 

 

بئز گئذه ری او نازه نن                                        گئدر     ایتر جهان ده

 

 

بو گیجه که بوآی قشنگ                                     هلاله      قاشه اوخشیه

 

 

چخسن اگر مقبول ایزه                                       او کاشی حوضه دیشیه

 

 

بو گیجه که بو آی شاید                                 ادخله  یه           گئدد   ده    

 

 

الوز لره  یکه اله و                                      گئزه یولده            قوید ده

 

 

بوگیجه که بو آی نقد                                   های     ائزنه         سیزد ده 

 

 

 ایشق ایری لره تمام                                             ائز معطله        ائدد ه   

 

 

بو گیجه که بو آیه چن                                         گئزله  تمام       گئذن ده   

 

 

سوا که گین قاشه کمان                                         باخنگ سورمه وورن ده 

 

 

سوا که گین گلن خانم                                     یوخارده      های       گیلد ده

 

 

سن شو خدای !! خدای نجر                          بیر بخت       اونه       بئرد  ده

 

 

چخسن اگر آغ ایزنه                                     سوده باخئر           بذلت    تر

 

 

چخسن اگر سوامزه                                     عید ائدر             و تزلت    تر 

 

 

چخسن اگر یئرده که له                              ذوق ائدر و                   نقل سپر

 

 

بو عیده چن فرشته له                                    ایری مزه                های ائپر

 

 

چخسن اگرکفتر له یم                                   اوینیر  او                  آسمان ده

 

 

قره انم          شاباشمه                               قویر گنم                      قر آن ده

 

 

چخسن اگر                                             گین ام سوا                   تو یه    ده 

 

 

حسرته مز بو آیه چن                                     "خدایه چن "           بویه      ده    !

 

 

 

ترجمه فارسی

 

"عروس ابرو کمانی"

 

امشب که این ماه بمانند عروسی در آسمانست

 

ما به دنبالش و او با ناز در پهنه گیتی نا پیداست

 

امشب که این ماه ...زیبا و هلالی بسان ابروی کمانست

 

اگر در بیاید ...صورت زیبایش در حوض کاشی خواهد افتاد

 

شاید امشب به نامزد بازی رفته باشد 

 

که اینچنین ستاره ها را دست تنها و به انتظار گذاشته است

 

امشب این ماه چه زیبا به ناز امده ست

 

و دلهای روشن را به انتظا خودش گذاشته ست

 

امشب که همه چشمها بدنبالش   میگردند

 

فردا که بیاید همه ببینید که چشمانش سرمه کشیده ست

 

فردا که عروس بر بالای ابرها    به ما لبخند میزند

 

از بخت خوبی که خداوند  عطایش فرموده در حیرتم !

 

اگر در بیاید                فردا عید خواهد شدو نو نوار خواهیم شد

 

اگر در بیاید صورت سپیدش را در آب می نگرد و بزک میکند

 

اگر در بیاید...زمینیان غرق سرور شده و نقل می پاشند

 

و برای این عید فرشته ها      بر قلبهای پاک بوسه خواهند زد

 

اگر در بیاید کبوتر ها در آسمان رقصانند!

 

و مادر پیرم   شادباش مرا لای قرآن میگذارد

 

اگر در بیاید فردا آفتاب هم عروسی..... میگیرد

 

وآه و حسرت مان                 برای این ماه  زیبا تا به خداوندست

 

 

پیشاپیش    عید سعید فطر را به تمام عزیزان   تهنیت میگویم

 

 قاسم ابادی

 

واکاوی معماری مساجد

[ یکشنبه پنجم مرداد 1393 ] [ 7:52 ] [ همشهري ] [ ]